Summary: AHTaren geltokiaren obrak hasi dira Donostian. Gaur hasi dituzte Abiadura Handiko Trenaren geltokiaren obrak Donostian. Faseka eraikiko dute, eta 2023rako erabilgarri egongo dela aurreikusten dute.

Topografia lanekin hasi dituzte gaur Abiadura Handiko Trenaren (AHT) geltokiaren obrak Donostian. Atotxako geltoki berria egiteko 42 hilabeteko epea dute, eta beraz, 2023. urte erdialderako erabilgarri egotea aurreikusten dute.

Euskal Trenbide Sareak (ETS) azaldu duenez, geltoki berria oraingoaren arkitekturan eta Tabakalerako ingurunean integratuko da. Gainera, «garraiobide desberdinen arteko lotura bultzatzen» duela adierazi du.

Obrek 80,4 milioi euroko aurrekontua dute, eta tren zerbitzuaren mantenua bermatzen dute. Lanak hainbat fasetan egingo dira, une oro behin-behineko bide bat erabilgarri egon dadin. Gehienbat trenbidean arituko direnez lanean, «ez dute eragin handirik izango herritarrengan», ETSren arabera. Horietako bat Mundaiz kalea moztea izango da: hemezortzi eta 24 zenbakien artean moztuko dute uztaila bukaeran.

Azaroan hasiko dira eraikitzen behin-behineko oinezkoen pasabidea. Horrek Frantziako ibilgunea eta Blas de Otero plazako urbanizazioa lotuko ditu, eta gaur egun dagoena ordezkatuko du. Oraingoa 2021eko udaberritik aurrera itxi eta eraitsiko dutela adierazi dute.

Atotxako geltoki berriko zati bat trenbide berrien azpian kokatuko da, eta 7.400 metro koadro izango ditu. Eremu hori beheko atari gisa erabiliko da. Geltokiaren estalkiak 5.700 metro koadroko plaza bat sortuko du, Tabakalera eta Egia Donostiako erdigunearekin lotuko duena.

Behin-behineko geltokia 2022. urte hasieran erabilgarri egongo dela aurreikusten dute.


Summary: LABek «langileen neurrirako eredu aldaketa bat» eskatu die alderdiei. Sindikatuaren erronka nagusietakoak dira zerbitzu publikoak indartzea eta zaintza sistema publiko bat sortzea: «Horregatik, U-12an aldaketa sozialaren aldeko borroka erakundeetara eraman behar dugu».

LAB sindikatuak zerbitzu publikoen aldeko aldarria egin du Eusko Legebiltzarrerako hauteskundeen atarian: «Pandemiak agerian utzi ditu osasungintzan edota helduen zaintzan dauden hutsuneak. Orain dugu aukera zerbitzu publikoen ereduak behar duen aldaketa sakona egiteko; ez dira negozioa egiteko, eta herritarrei kalitatezko zerbitzua eman behar zaie». Hala adierazi du gaur Garbiñe Aranburuk, LABeko idazkari nagusiak.

Bi eskari nagusi egin ditu sindikatuak. Batetik, langileen lan baldintzak hobetzeko eskatu du, «sektore publikoan prekaritatea nagusi delako», eta zenbait helburu jarri ditu: besteak beste, langileen behin-behinekotasuna %8ra murriztea; ratioak legez hobetzea zaintzan, hezkuntzan eta osasungintzan; enplegua egonkortzeko prozesuak martxan jartzea; eta hizkuntza eskubideak bermatuko dituzten legeak onartzea.

Bestetik, zerbitzu publikoak publiko egin eta indartzea gakoa da, LABeko ordezkarien arabera. Horregatik eskatu du osasungintza sistema publikoa indartzeko, eta helduen zaintza publiko egiteko: «Horretarako diru gehiago inbertitu behar da, eta azken urteetan EAEko eta Nafarroako aurrekontuetan egin diren murrizketak amaiarazi».

Hauteskundeak

Sindikatuak Euskal Herrian erabaki nahi ditu zerbitzu publikoen eredua eta beharginen lan baldintzak, «zentralizazio politika amaituz». Azken hilabeteetan gehiengo sindikal eta sozial bat atera da kalera «aldaketa soziala aldarrikatzera», eta, horregatik, uztailaren 12an aldaketa sozialaren aldeko borroka erakundeetara eraman eta aldaketa politikoa bultzatu behar dela uste du LABek.


Summary: Brasilgo Kazetarien Elkarteak salaketa jarri du Bolsonaroren aurka. Elkarteak kazetarien bizitza "arriskuan jartzea" egozten dio Brasilgo presidenteari.

Jair Bolsonaro Brasilgo presidenteak atzo jakinarazi zuen positibo eman duela COVID-19aren proban. Prentsaurreko baten bitartez eman zuen horren berri, eta, orain, bertan izandako kazetarien bizitza “arriskuan jartzeagatik”, salaketa jarri du Brasilgo Kazetarien Elkarteak Auzitegi Gorenean.

Elkarteak salatu du Bolsonarok berrogeialdia “hautsi” duela, eta beste pertsonen bizitzak arriskuan jartzen jarraitzen duela, “COVID-19a duela jakin arren”. Presidenteak agerraldia egin zuen atzo kazetari batzuen aurrean, maskara jarrita, baina segurtasun neurriak errespetatu gabe eta mikrofonoetatik oso hurbil.

Kazetarien Elkartearena, ordea, ez da Bolsonaroren aurka jarri duten lehen salaketa. ABJD Demokraziarako Brasilgo Juristen Elkarteak salaketa jarri zion Brasilgo presidenteari Nazioarteko Zigor Auzitegian, pandemiaren kudeaketa “arduragabeagatik”. Haren jokabideak brasildarrak “arriskuan” jarri dituela argudiatu du elkarteak, eta “gizadiaren aurkako krimenak” egin izana leporatzen diote.

Izan ere, Brasilgo presidentea jomugan egon da koronabirusaren krisia kudeatzeko orduan hartu dituen erabakiengatik. Pandemiari larritasuna kentzeko ahaleginak egin ditu hasieratik, eta birusa “gripe soil bat” besterik ez dela esan du maiz. Osasun gomendioei ere entzungor egin die, eta inolako babes neurririk gabe agertu da jendaurrean.


Bukatu da unibertsitaterako hautaproba

Summary: Bukatu da unibertsitaterako hautaproba. Araba, Bizkai eta Gipuzkoako ikasleak izan dira amaitzen azkenak, segurtasun neurri berezien artean

Araba, Bizkai eta Gipuzkoako ikasleek uztailaren 6ean hasi zuten unibertsitate sarbiderako proba, eta bukatu dituzte azken azterketak. Nafarroako ikasleek, berriz, ekainaren 22ko astean egin zituzten azterketak. Iparraldeko ikasleek ez dute unibertsitatera sartzeko hautaprobarik egingo, eta, horren ordez, ebaluazio jarraitu baten bitartez lortuko dituzte unibertsitatera sartzeko notak.

Bizkaian, Gipuzkoan eta Araban EHUko hiru egoitza nagusiak erabili dituzte, urtero bezala. Hala ere, COVID-19aren egoera bereziarengatik eraikin gehiago egokitu behar izan dituzte: BEC Barakaldoko Erakuste Azoka, Eibarko Armeria Lan Heziketa Zentroa, Eibarko Institutua, eta Gasteizko Ekialdea Institutua.

Aurreikuspenen arabera, EAEn 12.594 ikasle aurkeztu dira hautaprobara. Horietatik, %77k euskaraz egin dute, eta %26k, espainolez. Aurkeztu direnen artean 11.728 (%93) batxillergoko ikasleak dira. Lanbide heziketako ikasleak 822 izan dira (%6,5).


Summary: Beldurrezko filmen zaleak hobeto moldatu dira psikologikoki izurrian. Nazioarteko psikologo talde batek eginiko ikerketa baten arabera, genero horrek lagundu egiten die zaleei estresa jasaten eta halako egoeretarako prestatzen.

—Zonbi telesail horren beste denboraldi batekin denbora galtzen?

—Ez da denbora galtzea; izurriaren hurrengo agerraldirako prestatzen ari naiz!

Sketch baterako elkarrizketa ematen du, baina, beharbada, zientzian oinarrituta dago. Izan ere, psikologo talde baten arabera, beldurrezko filmen, pandemien, zonbien eta apokalipsiaren inguruko fikzio lanen zaleek abantaila handia eduki dute COVID-19 gaitzaren izurrian: zaletasunak lagundu egin die psikologikoki prestatzen, eta egoerak sorturiko estresa jasaten.

Danimarkako Aarhus Unibertsitateko, Pennsylvaniako Estatu Unibertsitateko eta Chicagoko Unibertsitateko (AEB) psikologoek berriki plazaratu dute ikerketa. Zientzia komunitateak ez du oraindik balioztatu ikerketa, baina dagoeneko hasi da zeresana ematen.

Emaitza argia da: beldurrezko generoaren zaleek hobeto eutsi diote egoerari, eta, hobeto eusteaz gain, hobeto prestatuta egon dira egoerari aurre egiteko. Horrez gain, jakin-min morbosoa dutenak ere hobeto ibili dira, eta joera handiagoa eduki dute izurrien inguruko filmak ikusteko pandemian.

«Denak batera hartuta, emaitza horiek bat datoz hipotesi honekin: fikzio beldurgarriak kontsumitzeak aukera ematen diete ikus-entzuleei eusteko estrategiak garatzen, zeinak mesedegarriak izan daitezkeen benetako egoeretan», idatzi dute ikertzaileek.

Zergatik gozatzen dute batzuek berez desatseginak, beldurgarriak eta asaldagarriak diren istorioak irakurtzen, entzuten edo ikusten? Galdera horri askotan erantzun nahi izan diete psikologoek. Ikertzaileek esan dutenez, azalpen bat indartuta atera da ikerketatik: «Esperientzia horiek benetako bizipenen simulazio lana egin dezakete, eta gizabanakoek informazioa atera dezakete horietatik, eta mundu posibleak moldatu». Esaterako, jokabide edo jarrera baten arrakasta edo porrota ikas dezakete: pertsonaiaren bat gehiegi fidatu da, eta, horren ondorioz, galbidera itsu-itsuan joan da; edo izuak erreakzionatzeko ahalmenik gabe utzi du pertsonaiaren bat, eta arriskutik ihes ez egiteagatik galdu da; edo ondokoei kutsaturik dagoela ezkutatu dienaren amaiera tristea. «Irudikaturiko munduetan egoera arriskutsuak esploratzea askoz seguruagoa da benetako munduan egitea baino».

Pandemien inguruko filmen eginkizuna nabarmendu dute ikertzaileek. Horietan benetako izurrian mahai gainean jarri diren galderak egiten dira: Nola erreakzionatzen du jendeak halakoetan? Elkar laguntzen dute, edo norbere burua salbatzea da kontua? Fidatzekoak dira erakundeak?

Steven Soderbergh zuzendariak 2011. urtean estreinatu zuen Contagion filma, esaterako, asko ikusi zen konfinamenduaren unerik gogorrenetan. Izurri bat nola garatzen den errealismo handiz kontatzen du.

Baina zientziatik —eta errealitatetik— oso urrun dauden fikzioek ere onura dutela ondorioztatu dute ikertzaileek. «Istorio bateko egoera benetako bizitzako gertaeren aldean oso ezberdina bada ere» —zonbiak, estralurtarrak, banpiroak, ahotik sua botatzen duten dinosauroak—, «istorioetako askoren funts nagusia ez datza errealitatearekiko antz literalean, baizik eta horietatik atera daitekeen zentzutik, eta benetako munduko egoeretan erabil daiteke».

Hirurehun pertsona baino gehiago bildu dituzte ikerketarako, eta galderak egin dizkiete genero horretako filmen inguruko zaletasuna neurtzeko. Gero, test psikologiko estandarrak egin dizkiete, prestasuna eta estresari eusteko ahalmena neurtzeko, esaterako. Coltan Scrivner, John A. Johnson, Jens Kjeldgaard-Christiansen eta Mathias Clasen ikertzaileek sinatu dute lana.

Ikerketaren egileek onartu dute, edonola ere, ez dakitela beldurrezko fikzioak halako egoerei aurre egiteko ikusleen ahalmena indartzen duen, edo berez dohain handiagoa dutenek daukaten joera handiagoa horiek ikusiz gozatzeko.

Edonola ere, istorioen bidez, jendeak ikas dezake «harrapakari arriskutsuengandik ihes egiten, egoera sozial berrietara moldatzen, eta hondamendi bat nola gainditu. Gainera, fikzio irudimentsuak ikusleei aukera ematen die besteek buruan darabiltena irakurtzeko eta emozioak kontrolatzeko, batez ere ezohiko eta hil edo biziko egoeretan». Gaur pairatzen dugun izurrian, esaterako.


Summary: Tabernak 23:00etan itxi beharko dituzte Baionako «ez-festetan». Baionako Udalak neurri bereziak hartuko ditu uztailaren 29tik abuztuaren 2ra festarik egon ez dadila kontrolatzeko. Saltokietan ez dute salduko edari alkoholdunik 15:00etatik aurrera, eta ezingo da alkoholik edan kalean, ezta musika jarri ere.

«Ez dago Baionako festarik 2020an», adierazi dute Jean Rene Etxegarai alkateak eta Herve Jonathan Pirinio Atlantikoetako suprefetak gaur goizean. Ez da gaurko albistea, udalak apirilean utzi baitzituen bertan behera uztailaren 29tik abuztuaren 2ra egitekoak ziren festak, baina, egun horietarako hiru aste falta direla, segurtasun neurri bereziak aurkeztu dituzte, tabernetako, jatetxeetako eta peñetako ordezkariekin batera egin duten agerraldi batean.

«Festarik ez egoteak ez du esan nahi bizitza geratuko denik. Baina osasun arauak bete egin behar dira», esan du Etxegaraik. Neurri zorrotzak hartu dituzte egun horietako egoera kontrolatzeko: tabernak eta jatetxeak 23:00etarako itxi beharko dituzte; saltokietan ez dute edari alkoholdunik salduko 15:00etatik aurrera; ezingo da alkoholik edan kalean; eta ezingo da musikarik jarri kalean, ez zuzenekoa, ez erreproduzitutakoa. Gainera, Owen Lagadec-Iriarte Baionako peñetako lehendakariak adierazi du peñak itxita egongo direla.

Jonathanek suprefetak esan du «ez-festetan» taberna eta jatetxeek ez luketela jendea bildu behar «eskaintza komertzialekin edo zerbitzu bereziekin». Poliziaren presentzia nabarmena izango da: «Talde handi bat egongo da distantzia fisikoa errespetatzen ez duten multzoak elkartzea eragozteko», haren hitzetan. «Kontzientzia eta ardura» eskatu die herritarrei.


Summary: Hidrogenoaren merkatua eratzeko estrategia hautatu du Bruselak. Hidrogenoaren Estrategia aurkeztu du Europako Batzordeak. Hidrogeno berdeaz gain, gas naturala erabiliz ekoitzitakoa ere sustatuko du. 2050ra arte inbertsioa 470.000 milioi euroraino irits daiteke.

Moda-modan jarri da hidrogenoa. Handik eta hemendik hidrogeno berdea ekoizteko eta erabiltzeko proiektuak agertzen ari dira, eta Euskal Herrian, adibidez, Petronorrek lantegi bat egingo du Bilboko Portuan, hidrogeno berde bidez erregai sintetikoak ekoizteko.

Hidrogenoa elektrifikatzeko zailak diren alorrak deskarbonizatzeko bide egokia izan daitekeela uste dute askok, tartean Europako Batzordeak. Baina hori bakarrik ez, asteazken honetan Batzordeak aurkeztutako Hidrogenoaren Estrategiak hainbat jomuga lortu nahi ditu aldi berean. Mix energetikoa dibertsifikatzea, atzerriko energia iturriekiko menpekotasuna murriztea, industria astunari eustea... Frans Timmermas Batzordeko lehendakariordeak eta Kadri Simson Energia komisarioak berriz azpimarratu dute, hidrogenoa Itun Berdearen «funtsezko pieza» dela. Hidrogenoaren Aliantza ere aurkeztu du Batzordeak. Baterien Aliantzaren eredu berekoa, Hidrogenoaren Aliantzak proiektu zehatzak sustatu eta finantzatuko ditu.

Helburuak

Europan une honetan deskarbonizazioaren helburu nagusia 2050. urterako da; urte horretan Batasunak karbono neutraltasuna iritsi behar duela da Itun Berdearen goiburua. Ordurako, gaur aurkeztutako estrategiaren arabera, «hidrogeno berriztagarriaren inguruko teknologiek heldutasunera iritsita izan beharko lukete, eta maila handian lanean ibili, deskarbonizatzeko zailak diren sektoreetan».

Aurretik beste bi fase leudeke. Lehen urratsean, lau urteren buruan egungo hidrogeno ekoizpena deskarbonizatu nahi du Batzordeak, eta hidrogeno «garbiaren» beste aplikazioak sustatu. 2024rako, hidrogeno berriztagarrirako sei gigawatt elektrolizagailu egon beharko lirateke instalatuta —gaur egun gigawatt bakarra dago instalatua Europan—; hidrogeno berriztagarriaren ekoizpena milioi bat tonatik gorakoa izan beharko luke.

2025etik 2030ra artean, elektrolizagailuen kapazitateak 40 gigawattekoa izan beharko luke eta ekoizpenak hamar milioi tonatik gorakoa. Ordurako, Batzordearen ustez, hidrogenoa erabiliko dute besteak beste, altzairugintzan, kamioietan, trenetan eta itsas garraioan.

Hazkundea, lehiakortasuna eta enpleguak

Oraindik orain, kostu aldetik hidrogeno berriztagarriak ezin du lehiatu iturri fosilekin lortutako hidrogenoarekin. Baina elektrolizagailuen kostua %60 txikitu da azken hamar urteetan eta 2030. urtean gaurko prezioaren erdian salduko dira. Tokian argindar berriztagarri asko badago, hidrogeno berde hori bestearekin lehiatzeko moduan izango da 2030. urte horretan.

Batzordearen estrategiak aurreikusten du 2050. urterako hidrogeno berriztagarrian 180.000-470.000 milioi euroko inbertsioa pilatuko dela, eta balio kate osoan milioi bat enplegu izango direla. 2050 urterako «hidrogeno garbiak» munduaren energia eskariaren %24 beteko luke, eta hidrogeno salerosketak munduan 630.000 milioi eurokoak lirateke.

Europaren lidergoa

Eta hidrogeno berdearen nazioarteko salerosketa horiek eurotan egingo balira, orain petrolioarenak dolarretan egiten diren moduan? Gurari horri buruzko aipamenik ez da izan estrategiaren aurkezpenean, baina gaia ageri zen aurretik filtratu diren zirriborroetan. Baterien lasterketan AEBen eta Txinaren atzetik gelditu den Europak lidergoa berreskuratzeko aukera bat ikusten du hidrogeno berdean.

Eta apustu hori jokatu nahi du besteak beste, Europa gaur egun oso lehiakorra delako hidrogeno ekoizpenean. Europan landu dira gehien hidrogenorekin zerikusia duten teknologiak (elektrolizagailuak, karga geltokiak, erregai pilak...).

Hidrogeno berdean aitzindaritza hartzeak, gainera, Europari erraztu egin diezaioke «energia bazkidetzak» berriz diseinatzea beste herrialde eta zonaldeekin. Eta energia iturrien dibertsifikazioa eta hornikuntza ziurtatzeko ere balioko dio.

Azkenik, giltzarriak diren sektoreei Europan eutsi ahal izateko ere baliagarria izan daiteke —eta hidrogenoaren marketina egiteko ere—. Frans Timmermansek «altzairu berdea» aipatu du aurkezpenean, hidrogeno berdeak klima aldaketaren kontrako borrokarekin bateragarriak diren isurketa gutxiko altzairu ekoizpena ahalbidetuko duela azalduz.

Merkatua sortzea

Europan kontsumitzen den energiaren %1aren azpitik hartzen du gaur egun hidrogenoak, eta batez ere lehengai gisa erabiltzen da kimikan industrian. Kadri Simsonen arabera, orain merkatua sortu behar da, eskaintzaren eta eskaintzaren aldetik. Ildo horretan, proiektu zehatzak sustatu eta finantzatzeko tresna Hidrogenoaren Aliantza izango da.

Hidrogeno berriztagarriaren prezioak garrantzia berezia izango du haren merkatuaren garapenean. Gaur egun, hidrogenoak 2,5-5,5 euro balio ditu kilogramoko.

Gasa eta kolorerik gabeko estrategia

Azken asteetan, Hidrogenoaren Estrategiaren bizpahiru zirriborro filtratu dira, eta ikusi da Batzordeak kontu handia zuela zenbait izendapenekin: sektorean kolore desberdinak erabiltzen dira hidrogenoaren ekoizpenak bereizteko: hidrogeno berdea, urdina, grisa... Estrategia aurkeztu berriak ez ditu koloreak erabili; hidrogeno berriztagarria, hidrogeno garbia, karbono isuri txikiko hidrogenoa... aipatzen ditu.

Izan ere, Europako Batzordearen ustez, trantsizio bat izango da, eta hor gas naturalarekin sortutako hidrogenoa ere bultzatu beharko da, besteak beste, «merkatua sortu behar delako». Hidrogeno hori ekoizterakoan isuritako CO2a lurperatu egingo litzateke.

Energia 'lobby'-en indarra

CO2 isuriak harrapatzeko eta lurperatzeko teknologiak, hala ere, oraindik urrun daudela uste dute gobernuz kanpoko zenbait erakundek, eta Europaren estrategiak gasarekin ekoitzitako hidrogenoa sustatzea energia talde handien lobby-ek egindako presioaren ondorioa dela, haiei atea zabalik uzten zaiela. Corporate Europe erakundeak aste honetan argitaratutakoaren arabera, Europako Itun Berdea aurkeztu eta hurrengo 100 egunetan itun horren arduradunek 151 bilera egin dituzte energia sektoreko enpresekin eta elkarteekin, 11 bilera astero. Eta horiek bilera ofizialak dira, gardentasun arauen arabera soilik maila goreneko arduradunak daudelako bilera horien berri ematera.


Summary: Agoizko Gamesa ez ixteko eskatu dute sindikatuek lehen bileran. Planta lehiakorra izan daitekeela esan dio langile batzordeak enpresari bJabeek ez dute jarrera aldatu. 239 langileek greba hasi dute

Agoizko (Nafarroa) Siemens Gamesa bideragarria dela esan dio langile batzordeak enpresako zuzendaritzari. Bi aldeek lantegiaren itxiera ekarriko lukeen espedientearen baldintzak negoziatzeko lehen bilera egin dute asteazken honetan, eta sindikatuek atzera egiteko eskatu diete multinazional eolikoko buruei. «Ez dugu beste planteamendurik», nabarmendu dute. Haien ustez, fabrika «lehiakorra» izan daiteke, eta itxieraren arrazoi bakarra ekoizpena lekualdatzea da, soldatak baxuagoak diren herrialdeetara.

Gamesako 239 langileek grebari ekin diote, enpresarekin egin beharreko negoziaketak hastearekin bat. Urduritasun handiko hilabetea datorkie, hori baita negoziazio epea. Horrelako prozesuen lehen bilerak formalismoak eta egutegiak zehazteko izaten dira. Dena den, enpresaren aldetik ez da berritasunik egon, eta ixteko asmoari eusten dio. Haren argudioak itxieraren berri eman zueneko berak dira: planta ez dela errentagarria, itsas portu gertuenetik urrun dagoela eta Agoitzen ekiten diren palek —132 metrokoak— ez dutela etorkizunik.

Langile batzordean, hala ere, ez daude ados —hemen batzordeko presidente Alfonso Poyori BERRIAk eginiko elkarrizketa— . Sindikatu guztiak bat eginda negoziatzen ari dira —ELAk sei ordezkari ditu; LABek lau, UGTk bi eta CCOOk bakarra—, eta denek dute garbi ez dagoela ixteko arrazoi objektiborik. «Deslokalizazio kasu garbi bat da hau. Portugalera badoaz, han eskulana merkeagoa delako da», salatu du Baltasar Garcia UGT sindikatuko ordezkariak. Puy Remirez ELA sindikatuko industriako arduradunak antzeko argudioak plazaratu ditu. «Hemen egiten diren palek badute merkatua, zerbaitegatik jarraituko dute horien ekoizpenarekin Tangerren [Maroko]». —gaiari buruzko analisia, hemen—

Sindikatuek enpresa politikari egozten diote erabakia, «are gehiago duela lau egun langileei esan zietenean 2021era arteko lan karga zegoela», azaldu du Garciak. Haren ustez, langileek «erakunde publikoek nahi dutena» lortuko dute: «Galdera hurrengoa da, zer egingo du Nafarroakoa Gobernuak hau eragozteko, minduta eta harritua dagoela esateaz gain? Gamesak nahi duena argi dago, lau euro ordaindu eta denak etxera joatea».

Erakunde publikoen inplikazioa eskatu dute, baina Remirezek gogoratu du Gamesak diru laguntzak jaso zituela Agoitzen egoteagatik, eta horregatik argi dutela euren eskaintza bakarra itxiera espedientea «atzera botatzea» dela: «Ez dago ixteko legezko arrazoirik».

Hilaren 16an izango dute negoziazio egutegiko bigarren bilera, eta bezperan Maria Txibite Nafarroako presidentearekin bilduko dira. Aurretik ere alderdi politiko ezberdinetako ordezkariekin egongo dira, baita Nafarroako arartekoarekin ere.

Enpresak arrazoi teknikoak eman ditu itxiera arrazoitzeko, baina sindikatuek ere badituzte beraienak. «Fabrika duela gutxi ireki zuten, 11 urte baino ez, eta energia berriztagarrien moduko sektore estrategiko bat bultzatzeko asmoz», argudiatu du ELAko ordezkariak. Sindikatuek ez dute ulertzen mota horretako azpiegitura moderno batek nola galdu duen bere eraginkortasuna hain epe motzean. «Inbertsio bat eginez gero, fabrika hau egokitu daiteke pala handiagoak egiteko. Tokia badago».

Langile batzordea enpresari laguntzeko prest dago, baina gogoratu du 2019an bikoiztu egin zituela langile kopurua eta ekoitzitako pala kopurua. Ia 400 langile izatera iritsi zen, eta iragan astean kontratua bukatu zitzaien behin behinean zeuden hirurogei langileei. Langile batzordeko kideen kopurua zazpitik hamahirura igaro zen.

Manifestazioa larunbatean

Gamesako langileek ez dute gora begira gelditzeko asmorik, eta mobilizazioak antolatu dituzte Iruñean. Astezken honetan, auto karabana egin dute erdiguneko kaleetatik, eta larunbaterako manifestazio antolatu dute. 18:00etan hasi, eta autobus geltoki zaharretik irtengo da. «Hiritar guztiek agertu beharko lukete, ez baita fabrika bakar bat, baizik-eta atzean duen esanahia. Siemens sartu zenetik, Gamesa apurka joaten ari da Nafarroatik, eta gizarteak horren berri izan behar du», nabarmendu du Garciak. Izan ere, presio soziala erabakigarria izan daitekeela uste du: «Negoziazioa oso gogorra izango da, eta litekeena da legezko epe guztiak agortzea».


Summary: Maiatzaren 20tik ez zen hain datu txarrik positibo berrietan. Hego Euskal Herrian azkeneko 24 orduetan 35 kasu positibo agertu dira PCR probak eginda. Maiatzaren 20an 31 kasu izan ziren, eta hilabete eta erdian ez da izan hain emaitza txarrik.

Goiz da esateko joera okertu ote den edo aldi bateko datu solte bat den, baina aspaldiko daturik okerrena agerrarazi dute PCR probek azken 24 orduetan. Maiatzaren 19an 39 positibo atzeman zituzten Hegoaldeko lau probintzietan, eta maiatzaren 20an, 31 positibo. Harrezkero, asko jaitsi da kasu berrien agerpena. Eguneko hogei baino gutxiago izan dira, eta hilabete eta erdiz eutsi dio joera horri. Ekainean, eguneko 14,6 kasu berri detektatu dituzte. Baina astearte honetan aldaketa bat igarri da: 35 kasu positibo agertu dira PCR probekin, eta hilabete eta erdian ez da izan halako daturik.

Oraindik ezin da esan okerreko joera hartu ote duen COVID-19ak atzera. Batetik, aintzat hartu behar da Ordiziako kasuari lotutakoak direla orain agertu diren positibo asko; horrek eragin du azkeneko egunetan kasuak ugaritzea. Bestetik, ordea, positibo berri bakanak ere ugaritu dira azkeneko egunetan, foku jakinei lotu gabe ere. Azkeneko astean, Hegoaldeko 28 herritan baino gehiagotan agertu dira kasu positiboak —guztira 124 kasu berri detektatu dituzte Hegoaldean, uztailaren 1etik 7ra, astebetean—.

Gainera, Araban beste zortzi kasu agertu dira astearte honetan; zortzi horietatik zazpi Gasteizkoak dira —eta azkeneko aste honetan Arabako hiriburuan hogei kasu berri antzeman dituzte—. Nekane Murga Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburua bera ere kezkatuta agertu da Gasteizko datu horiekin, eta jatorria eta haien arteko lotura ikertzen ari direla azaldu du.

Azkeneko egunetan normala izan da foku batzuei lotuta kasu positibo berrien kopuruak gora egitea, baina astearte honetako PCR proben emaitza deigarria da. Kutsatze kateak etenda ote dauden edo ez jakiteko gutxienez hamar bat egun itxaron beharko dira, segurtasunez hitz egiteko. Oraindik goiz da. Baina aste honetan datozen egunetan agertuko diren datuek seinale bat emango dute, joera zein izango den oraindik ezin baita igarri.

<p>


Burua, oporretan

Summary: Burua, oporretan. Osasunak partida eskasa jokatu du Benito Villamarinen, eta 3-0 galdu du. Arrasateren taldeak huts argiak egin ditu atzealdean.

Oporrak gertu izan, eta lanak eginda edukitzean, ohikoa da egunerokoan izaten den gogo edo adorea apur bat galtzea. Lanean bainoago, atsedenean pentsatzen da. Hori pasatu zaio Osasunari, Betisen zelaian. Jagoba Arrasateren taldeak 3-0 galdu du, ezer jokoan ez zuen lehian. Lehen ordu erdian nafarrek bi akats egin dituzte atzealdean, eta bi opariak ederki aprobetxatu dituzte etxekoek. Partidako azken jokaldian egin zuten hirugarrena.

Hasi eta berehala sartu du lehen gola Betisek: hirugarren minutuan. Motzean atera du kornerra, eta Joaquinek erdiraketa neurtua jarri du bigarren zutoinean. Osasunak ez du ondo zaindu jokaldia, eta Guidok buruz egin du gola. Gorritxoek jokoz kanpo zela eskatu dute, baina VARak begiratu, eta epaileak gola zela berretsi du. Etxekoei oso goiz jarri zaie alde neurketa. Beroak —30 gradu egiten zituen partida hastean— eta aipatutako adore faltak eraginda, ez da denboraldi osoan zehar nafarrek egindako presioaren arrastorik ikusi. Alderantziz, Betisek atzean sartu du talde gorritxoa. Ondorioz, berandu iritsi da Alexis Trujilloren taldearen baloi irteerara.

Betis, berriz, eroso aritu da, baloi jabetzea izan, eta partidari nahi zuen erritmoa emanda. Osasunak apenas estutu du. 25. minutuan bigarren gola sartu du, ezker hegaletik lotutako jokaldi batean. Pedrazak indartsu egin zuen aurrera, eta areara iristear zela, Fekirri utzi dio baloia. Hark Borja Iglesiasi pasea eman, eta azkenean Pedraza bera izan zen gola egin duena, Osasunako atzealdearen tentsio falta baliatuz.

Lehen zatiko azken ordu laurdenean, ura edateko etenaren ostean, Osasuna ahalegindu da Dani Martinen atera gerturatzen, baina baloia zuenean argitasunik izan gabe. Presioa ondo egin duen aukera bakanetako batean, Betisek ez du baloia ondo atera, eta Arnaizek berreskuratu zuen. Baina haren erdiraketa ez dute nafarren aurrelariek baliatu. Betis hirugarren gola sartzetik gertu egon da, baina Fekirrek bigun errematatu du, eta Herrerak erraz gelditu du.

Bi aldaketa atsedenaldian

Partidari beste norabide bat eman asmoz, bi aldaketa egin ditu atsedenaldian Arrasatek. Oier eta Estupiñan zelairatu ditu Roberto Torresen eta Brasanacen ordez. Sakontasun eta zentzu gehiago eman nahi zion jokoari. Aldaketa horiekin Osasunaren jokoak zertxobait hobera egin du, eta Betis lehen zatian baino deserosoago aritu da. Dena den, aldea handitzeko aukera garbienak Betisenak izan dira. Sergio Herrerak bitan aldendu behar izan du Pedrazaren erremate bat 55. minutuan, eta handik hiru minutura berriro ere atezainak salbatu due Arrasateren taldea, Fekirrek egindako jaurtiketa batean.

Osasunari zehaztasun falta izan zaio paseetan. Bi atzelarik sortu dituztegorritxoek partidan zehar izan zituzten bi aukera argienak Roncagliak eta Nacho Vidalek, baina ez dute asmatu. Azken jokaldian, etxekoek hirugarren egin zuten, Aleñari esker.


Summary: Adingabekoen Fiskaltzaren esku geratu da Eibarren andre bat labanaz zauritu duen mutila. Zaurien ondorioz, larri daukate biktima Donostiako ospitalean. Bere burua Poliziaren esku utzi zuen atzo erasotzaileak. Adingabea da; semearen aurrean eraso zion andreari.

Adingabekoen Fiskaltzaren esku utzi dute Eibarren (Gipuzkoa) andre bati eraso egin zion 17 urteko mutila —biktima adinduna da—. Bere burua entregatu zuen atzo Hernanin (Gipuzkoa), Ertzaintzaren komisarian. Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailaren arabera, erasotzailea biktimaren bikotekidea da. Genero indarkeria eta lesio delituak egotziko dizkiote atxilotuari. Atzo iluntzean elkarretaratze bat egin zuten Eibarren, indarkeria matxistaren kontrako gaitzespena adierazteko.

Sostoatarren kalean gertatu zen erasoa astearte arratsaldean. Erasotzaileak buruan jo zuen andrea, eta lurrera bota, biktimaren semearen eta beste lagun baten aurrean. Gero, alde egin zuen, baina handik gutxira aizto batekin itzuli zen, eta hankan sartu zion emakumeari. Mendaroko ospitalera (Gipuzkoa) eraman zuten biktima, zauriak artatzera, eta Donostiako erietxera lekualdatu zuten gero; larri dago. Lekuko batek erasoa grabatu zuen, eta sare sozialetan zabaldu zen bideoa; horren bidez identifikatu ahal izan zuten poliziek erasotzailea.

Gipuzkoako Diputazioak eta Batzar Nagusiek ohar bateratua kaleratu zuten atzo, erasoa arbuiatzeko eta emakumeari zein semeari elkartasuna adierazteko. Era berean, herritarrei dei egin zieten indarkeria matxistaren aurkako konpromisoa agertzera: «Pertsonen duintasuna, askatasuna eta osotasun fisikoa eskubide urraezinak dira, eta, beraz, eskubide horien aurkako jokabideak bidegabeak eta onartezinak dira». Eibarko Udalak ere gertatutakoa gaitzetsi zuen herenegun.


George Floyd: "Hil egingo nauzue"

Summary: George Floyd: "Hil egingo nauzue". Floyden atxiloketan parte hartu zuen polizietako baten abokatuak zabaldu du hura atzeman zuten uneko elkarrizketen transkripzioa. Bertan, gizonak hogei alditan errepikatzen du itotzen ari dela.

Maiatzaren 25ean hil zuten George Floyd, 46 urteko gizonezko afro-amerikarra. Haren atxiloketan parte hartu zuten lau poliziak, Derek Chauvin, Thomas Lane, J Alexander Kueng eta Tou Thao kargugabetuta eta auzipetuta daude egun; bigarren mailako hilketa egozten diote Chauvini —40 urte arteko kartzela zigorra jaso dezake—, eta hari lagundu izana beste hirurei.

Laneren abokatuak Floyd atxilotu zuteneko bideo irudien transkripzioa zabaldu du gaur, ordea, eta bertan entzuten da nola 46 urteko gizonak hogei alditan errepikatzen duen ezin duela arnasa hartu. Izan ere, atxilotu eta eskuburdinak jarri ostean, Chauvin Minneapolisko poliziak zortzi minutu eta 46 segundoz izan zuen belauna Floyden lepo gainean; bi minutu eta 53 segundoz, gainera, atxilotuak konortea galdu ondoren.

Lanek berak eta Kuengek uniformeetan zeramatzaten kamerek hartutako irudienak dira transkripzioak. Floyd geldiarazi eta autotik irtenarazi zuten unetik anbulantzian eraman zuten arteko tartea jasotzen dute. Une batean, lurrean botata eta Chauvin gainean duela halaxe dio Floydek: «Hil egingo nauzue». «Orduan egon isilik, eta utzi oihukatzeari», erantzuten dio Chauvinek.

Transkripzioetan jasotzen denez, Floyd etzanda eta aurpegia lurraren kontra zutela, eta hura arnasa ezin zuela hartu esaten ari zela, Lanek galdetu zion Chauvini ez ote zen hobe gizona buruz gora jartzea, baina hark hala erantzun zion: «Ez, daukagun tokian geratuko da».

Floyden hilketak protesta jendetsuak eragin zituen AEBetan eta nazioartean. Hainbat estatutan polizia departamentuak desegitea ere proposatu zuten, tartean Minneapolisen bertan.


Summary: "Estatu-kolpe saio bat" egin dutela salatu du Serbiako Gobernuak. Asteartean hasi ziren protestak, Vucic presidenteak itxialdia ezarriko zuela iragarri zuenean COVID-19 kasuek gora egin ostean.

Protestak koronabirusa dela-eta gobernuak ezarri asmo zuen itxialdiaren aurka hasi baziren ere, Aleksander Vucic presidentearen aurka jo dute ondoren manifestariek. Bigarren egunez jarraian, istiluak izan ziren atzo hiriburuan, eta hainbat manifestari parlamentura sartzen saiatu ziren. Poliziak negar gasarekin eta blindatuekin jo zuen haien aurka. Barne ministro Nebojsa Stefanovicek salatu zuen «estatu-kolpe saio bat» izan zela.

Stefanovicen esanetan, «herritarren onespenik gabe eta hauteskundeetan parte hartu gabe boterea bereganatzeko ahalegin bat» izan da bart gauekoa. Barne ministroak onartu du denek dutela «protesta egiteko eskubidea», betiere indarkeriarik erabili ezean, eta txalotu egin du Poliziaren jarrera, argudiatuz «euren bizitzak arriskuan zeudenean soilik» erantzun dietela erasoei.

Vucicek berak eskuin muturrari egotzi dio protestak bultzatu izana, eta azken egunetakoak inoizko «protesta politikorik ankerrenak» izan direla salatu du. Zenbait komunikabideren arabera, eskuineko hainbat diputatu leudeke manifestazioen atzean, gobernuak pandemiaren aurka hartutako neurriak autoritariotzat jotzen dituztenak.

Pandemiaren lehen asteetan kasu gutxi izan zituen Serbiak, baina azken astean ugaritu egin dira positiboak, eta joan den asteartean izan zituzten orain arteko datu okerrenak: hamahiru hildako. Egoera okerrena Belgrad hiriburuan dute, han gobernuak debekatu egin zituen bost pertsona baino gehiagoko bilerak, eta etxeratze agindua ezarri zuen 18:00etatik aurrera. Protestak gogortu ahala, ordea, atzera egin behar izan zuten.

Oposizioak leporatu dio Vucici azkarregi arindu izana koronabirusaren aurkako neurriak —maiatzean baimendu zuten futbol partidak ikusle eta guzti jokatzea, eta bestelako murrizketa batzuk ere arindu zituzten—. Horrez gain, hildako eta kutsatuen benetako kopuruak eman ez izana ere egozten diote. Belgraden orain arteko datuen arabera, 341 dira hildakoak eta 17.076 kutsatuak.


Xengelia Moskuko CSKAra doa

Summary: Xengelia Moskuko CSKAra doa. Baskoniak eta Georgiako jokalariak tratua itxi dute kontratua eteteko, eta Moskurako bidea hartu du. Sei denboralditan jokatu du Gasteizen, eta ACB liga irabazi.

Jakina zena gauzatu egin da: Tornike Xengelia badoa Baskoniatik, eta datozen hiru denboralditan Moskuko CSKA taldean ariko da. Kontratua zeukan Georgiako jokalariak Baskoniarekin, baina eteteko tratua egin dute. Sei denboralditan jokatu du Gasteizeko taldean, eta ACB liga bat irabazi, duela bederatzi egun lorturikoa, hain zuzen.

Baskonian 318 partida jokatu ditu: 180 ACB ligan, eta 138 Euroligan. Azken hiru denboralditan taldeko kapitaina izan da. Gasteizen taldekide izan dituen beste hiru jokalarirekin egingo du bat Moskun: Mike James, Darrun Hilliard eta Johannes Voightman.

Shavon Shields ere badoa

Xengeliarena ez da Baskoniak gaur iragarri duen baja bakarra. Shavon Shields hegalekoak ere taldea utziko du, bi denboraldirako izenpetu zuen kontratua amaitu ondoren. Bi sasoi horietan 122 partida jokatu ditu. Milanek fitxatu du datozen bi denboraldietarako.


Summary: Mutil bat atxilotu dute Basaurin bere ama labana batekin sastatzeagatik. Homizidio saiakera egitea egotzita atxilotu dute 19 urteko gaztea. Emakumea erietxean dago.

19 urteko mutil bat atxilotu zuen atzo Ertzaintzak Basaurin ustez bere ama labana batekin sastatzeagatik. Erasoa atzo 16:30ean izan zen, Basauriko etxebizitza batean. Erasotzaileak berak deitu zion aitari, egindakoa kontatzeko, eta hark deitu zion Poliziari. Erasotzailea etxean bertan atxilotu zuten, homizidio saiakera egotzita.

Emakumea erietxean dago.


Summary: 58 dira Ordiziako agerraldiarekin lotutako kasuak. Positibo emandakoek ezingo dute bozkatu Ordizian. Bai, ordea, haien kontaktu zuzenek. Araban beste foku bat izan den ikertzen ari da Osasun Saila, azken orduetan bederatzi kasu atzeman ostean.

Ordiziako (Gipuzkoa) fokuaren jarraipen batzordea gaur goizean bildu da Zumarragako ospitalean (Gipuzkoa), eta, bileraren ostean, COVID-19aren inguruko azken datuen berri eman du Nekane Murga Eusko Jaurlaritzako Osasun sailburuak. Azken 24 orduetan, ez da heriotzarik erregistratu, baina 30 kasu atzeman dituzte PCR bidez: hamasei Gipuzkoan, bederatzi Araban eta bost Bizkaian. Gipuzkoan atzemandako kasu berrietatik hamabi lotuta daude Ordiziako agerraldiarekin; horien erdiak aurrez positibo emandako herritarrekin kontaktu zuzena izandakoak dira. Denera, 58 dira foku horrekin lotuta agertu diren kasuak, 35 astelehenetik, eta «baliteke hurrengo egunetan ere kasu gehiago atzematea», Murgaren esanetan.

Astelehenetik, 2.300 PCR proba egin dituzte Ordizian, eta 2.200 probaren emaitzak jaso dituzte, horietatik 35 positiboak. Murgak adierazi du, ordea, Ordiziako agerraldiarekin lotutako kasu guztiak ez direla herri hartan atzeman. Izan ere, azaldu du positibo eman dutenen erdiak inguru bizi direla han, eta Gipuzkoan ez ezik badirela foku harekin lotutako kasuak beste lurraldeetan ere: «Bizkaian, bai; Araban, ezin dut esan». Besteak beste, Itsasondon eta Tolosan (Gipuzkoa) harekin lotutako kasuak daudela baieztatu du. Halere, Osasun sailburuak gaurko datuen berri eman aurretik, Iñigo Urkullu lehendakariak adierazi du fokua «oso identifikatuta» dagoela, eta ez dela beste herri batzuetara zabaldu, «kasu puntualak» egon daitezkeen arren. Lehendakariaren esanetan, azken horiek ez dira «kontuan hartzeko» modukoak.

Ordizian indarrean daude zenbait neurri: besteak beste, maskara nahitaez erabil beharra eta ostalaritza establezimenduen edukiera mugatuta egotea. Jada ezarritakoez gain, neurri gehiago ezartzea baztertu du gaur Murgak, esaterako, konfinamendua: «Ez dago daturik beharrezko neurri bat dela esateko». Halere, PCR probak egiteko ezarri dituzten karpak hor utziko dituzte, gutxienez bihar arte.

Igandeko hauteskundeei begira, berriz, positibo emandakoek ezingo dute bozkatu, baina bai horiekin zuzeneko harremana izan dutenek. Etxetik bozkalekura irteteko aukera izango dute, eta zuzenean itzuli beharko dute etxera. Horiek, ordea, ezingo dira hauteskunde mahaietako kide izan. Ordiziako alkate Adur Ezenarrok ohartarazi du beraiek ez direla horrek eragin ditzakeen ondorioen erantzuleak izango, eta jakinarazi du Hauteskunde Batzordeari helarazi diotela euren kezka.

Eskoriatzan, bi positibo

Ordiziatik kanpo, Araban atzemandako kasu berriak gehitu egin direnez, lurralde hartan beste foku bat ote dagoen ikertzen ari da Osasun Saila. Izan ere, baieztatutako positiboen erdiak inguru atzo Gasteizen atzemandakoekin zuzenean lotuta daude. Halere, Jaurlaritzak baztertu egin du maskaren nahitaezko erabilera Ordiziatik kanpo aplikatzea. «Egoera epidemiologiako baloratuz joan behar dugu, eta ea nola betetzen diren jada ezarritako neurriak», adierazi du Murgak, eta ezarrita dauden neurriak betetzeko beharra azpimarratu du: esaterako, metro eta erdiko distantzia fisikoa uztea.

Eskoriatzan (Gipuzkoa), berriz, bi pertsonak eman dute positibo, eta horrek kezka eragin du herrian. Badaezpada, ostatu batzuk itxi dituzte, eta bihar umeak ez dira udalekuetara joango. Hala ere, udalak jakinarazi du Osakidetzarekin harremanetan dagoela eta, osasun zerbitzuak adierazi duenez, hartu beharreko neurri guztiak hartzen ari direla: «Oraingoz, ez da protokolo berezirik ezarri, baina azpimarratu behar da garrantzitsuena gutariko bakoitzaren ardura dela, norberak hartu beharreko neurriak hartzea, hau da, distantzia soziala mantendu eta eskuak sarri garbitu». Lasaitasun mezua zabaldu du udalak.

Neurriak areagotzen ari dira beste udalerri batzuetan ere. Tolosan, esaterako, udalak esan du maskara erabiltzea derrigorrezkoa dela metro eta erdiko distantzia gordetzea ezinezkoa denean, baina une oro erabiltzea gomendatu du: «Zaintza eta kontrol lanak areagotuko dira kalean zein establezimenduetan herritarrek neurriak errespetatzen dituztela ziurtatzeko». Beasaingo Udalak eta herriko ostalariek, berriz, erabaki dute tabernetako edukiera erdira mugatzea, nahitaez eserita kontsumitu behar izatea eta asteburuetan gehienez ordu biak arte zabaltzea.


Summary: LABek salatu du Gipuzkoako lau obratan ez dela betetzen eraikuntzako hitzarmena. AHTaren zati batean langileek egunean 11 orduko jardunaldiak egiten dituzte, sindikatuaren arabera. Lau salaketek elementu komun bat dute: azpikontratazioa.

«Lan hitzarmena ez betetzea eguneroko ogia da eraikuntzan». Horixe salatu du gaur LAB sindikatuak; hainbat obratara bisitak egin dituzte sindikatuko kideek, eta Gipuzkoako lau obra salatu dituzte Lan Ikuskaritzan, herrialdeko ituna betetzen ez dutela egotzita.

Obra horietako bi publikoak dira. Bat abiadura handiko trenaren Arrasate, Elorrio eta Bergara arteko tartea da; han, LABen arabera, langileek zortzi orduko jardunaldiak fitxatzen dituzten arren, egunean 11 ordu egiten dituzte astelehenetik ostiralera. Hori dokumentuen faltsutzearen delitu bat ere izan daitekeela adierazi du sindikatuak.

Salatutako beste obra publikoa Gipuzkoako Ogasuneko eraikinaren fatxadaren berritzea da. Lan hori egiteko, Arabako enpresa bat kontratatu zuen Gipuzkoako Foru Aldundiak (Indenort SL), eta hark, aldi berean, Bizkaiko bat azpikontratatu zuen (Euskogres SL). Azken horrek, ordea, beharginei Bizkaiko eraikuntzako hitzarmena aplikatzen diela gaitzetsi du LABek.

Sindikatuak Lan Ikuskaritzan salatu ditu Igarako (Donostia) zahar etxe baten eraikuntza eta Astigarragako etxebizitza batzuena ere. Kasu horietan, azpikontratatutako enpresek Burgosko (Espainia) eta Madrilgo hitzarmenak aplikatzen dituzte.

Azpikontratazioa

Lan ituna ez errespetatzeak berekin dakar «langileek jaso beharreko gutxieneko soldata ez errespetatzea», eta LABek lau salaketek duten elementu komunari egotzi dio hori: kostuak merkatzeko azpikontratatzeari.

Sindikatuak erakunde publikoak egin ditu hitzarmena ez betetzearen erantzule; salatutako kasuetan, Eusko Jaurlaritza eta Gipuzkoako Foru Aldundia. Igandean hauteskundeak direla eta, arau hausteei aurrea hartzeko «benetako neurriak» eskatu dizkie alderdi politikoei.


Summary: EHUk aurrez aurre egin nahi du irakaskuntzaren %75 datorren ikasturtean. «Presentzialtasun egokituko eredu bat» onartu du gaur unibertsitatearen Gobernu Kontseiluak.

Datorren ikasturteko jarduna atontzen ari da EHU Euskal Herriko Unibertsitatea. Irakaskuntzan gutxienez % 75 aurrez aurrekoa izatea nahi du; horretarako, «presentzialtasun egokituko eredu» bat ezarriko du, «2020-2021eko ikasturtea ahalik eta baldintza akademikorik eta sanitariorik onenetan garatzeko». Hala, EHUren Gobernu Kontseiluak jarduera hori planifikatzeko orientabideen inguruko dokumentu bat onartu du gaur, bi premisarekin: batetik, «presentzialtasun handia» mantentzea eta «kalitatezko unibertsitate irakaskuntza» eskaintzea, eta, bestetik, ikasleen eta langileen osasuna mantentzea.

Beraz, irailetik aurrera, irakaskuntza presentzialari eutsiko diote EHUn, eta aurrez aurre emango dituzte lau irakasgaitik hiru, baina distantzia fisikoaren irizpideetara egokituta egingo dute, edukiera mugatuta eta neurri higienikoak hartuta. Jarraibide horiek, dena den, «malguak» izango dira, eta egoeraren bilakaeraren arabera moldatu ahalko dira. Presentzialtasun egokituko ereduaren arabera, aurrez aurreko irakaskuntza hori jarduera telematikoekin uztartuko dute, «eta ikasleen ikaskuntza autonomorako prestakuntza jarduera ez-presentzialekin».

Aurrez aurreko irakaskuntza «modalitate praktikoetan» lehenetsiko dute; horretarako, ikastegietako espazioak berrantolatu beharko dituzte, eta horien erabilera «optimizatu». Eskoletara joateko osasun arazoak dituzten ikasleentzat, berriz, «egokitzapen akademiko eta pedagogikoak» egingo dituzte. Ebaluazioa ere presentzialki egitea aurreikusi du EHUk, baina ezustekoei aurrea hartzea eta ebaluazio jarraitua ere planteatzea gomendatu die errektoretza taldeak irakasleei.

Nekane Balluerka errektoreak «eskertu» egin du EHUko komunitateak azken hilabeteetan egindako ahalegina, eta, irailetik aurrera gerta daitekeenari «erantzun egokia emateko», beharrezkotzat jo du aurreikuspenak egitea, baita segurtasun neurriak hartzea ere. Hala, jende pilaketak saiheste aldera, sarrera eta irteera ordutegiak mailakatuko dituzte, ikastegien barruko mugikortasuna mugatuko dute, eta geletan gehiegizko edukierak ezarriko dituzte. Ikasleek eta langileek metro eta erdiko segurtasun tartea errespetatu beharko dute, eta, ezin denean, maskarak erabili; dena den, maskara jantzita bi ordutik gora ez egiteko, ordu laurdeneko atsedenaldiak antolatuko dituzte.


Summary: NBEn arabera, pandemiak nabarmen areagotuko du pobrezia Latinoamerikan. Joan den urtean baino 45 milioi txiro gehiago izatea aurreikusten dute, eta larria izango da atzeraldi ekonomikoa.

NBE Nazio Batuen Erakundeak COVID-19aren pandemiak Latinoamerikan utziko dituen ondorioen inguruko txosten bat landu du, eta ilunak dira marraztutako panorama eta aurreikuspenak. Ohartarazi dutenez, eremu horretan nabarmen areagotuko dira pobrezia eta desberdintasunak. Hala, horri aurre egiteko asmoarekin, eskualdeko gobernuei eta nazioarteko komunitateari eskatu die babesa eman diezaietela pertsona kalteberenei.

Antonio Guterres NBEen idazkari nagusiak gogoratu du eskualde hori bilakatu dela birusaren epizentroa, eta gogor jo dituela bertako hainbat herrialde. Krisiaren ondorioz, Latinoamerikan eta Kariben BPG Barne Produktu Gordina %9,1 jaistea espero dute, eta, hori, ehun urtetan izandako «atzeraldi ekonomiko handiena» litzateke.

CEPAL NBEren Latinoamerikarako Batzorde Ekonomikoaren arabera, esportazioek eta bidalketek %20 inguruko beherakada pairatuko dute, eta horiek dira eskualderako diru sarrera handienetarikoak.

Modu horretan, larriak izango dira pandemiak eragingo dituen ondorio sozialak. Alicia Barcena CEPALeko idazkariak iragarri du gora egingo duela pobreziak, eta urte honetan 45 milioi pertsona txiro gehiago izatea aurreikusten dute. Horrekin, eskualdean 230 milioi pertsona geratuko lirateke pobrezian. Gainera, 28 milioi lagun gehiago geldituko dira muturreko pobrezia egoeran, 96 milioi guztira. Barcenaren esanetan, herritar horiek ezin izango dituzte oinarrizko elikadura beharrak ase.

Horrez gainera, azpimarratu du pobreziak «emakume aurpegia» duela, eta neurriz kanpo eragiten diela herri indigenei eta afrikarren ondorengoei. Migratzaileen eta errefuxiatuen zaurgarritasunak ere gora egingo du.

Guterresek nabarmendu duenez, Latinoamerikako eta Karibeko «garapen eredua eraldatu» behar da. Era berean, eskualde horietako desberdintasun mailak «jasanezinak» direla salatu du.


Summary: Osasun Sailak «neurriak aurreikusi» dituela «egiaztatu» du Hauteskunde Batzordeak. Ordiziako agerraldiaren harira, osasun eta boto eskubideak bermatze aldera EH Bilduk eginiko eskaera aztertu du batzordeak.

EAEko Hauteskunde Batzordea bildu egin da gaur goizean, eta, besteak beste, EH Bilduren eskaera bat aztertu du, neurriak hartzeko Ordizian (Gipuzkoa) eta inguruetan osasun eta boto eskubideak bermatze aldera. Batzordeak adierazi duenez, «egiaztatu» egin du Eusko Jaurlaritzako Osasun Sailak «neurriak aurreikusi» dituela, eta horien jarraipena egingo du, «epidemiologia eta osasun egoeraren bilakaerara egokitzen direla bermatzeko». Era berean, Osasun Sailari eskatu dio herritarrei helarazteko «neurriak nahikoak direla».

58 pertsona kutsatu dira jada Ordiziako agerraldian. Adur Ezenarro alkateak ohartarazi du PCR probetan positibo eman duten horiek etxean itxita egon beharko dutela, eta beraz, ezingo direla bozkatzera joan; izan ere, oraingoz Jaurlaritzak ez du neurri berezirik hartu bakartuta dauden herritar horiek botoa eman dezaten. Hala berretsi du Iñaki Alberdi Idiazabalgo alkateak ere: «Zuzenean esan digute positibo eman dutenek ezingo dutela bozkatu. Haien hurbileko kontaktuek, bai, botoa eman ahalko dute eta berehala etxera itzuli».


Summary: Bilboko Ingeniaritza Eskola, igogailuetan ez kutsatzeko patentearen bila. Bilboko Ingeniaritza Eskola eta Barnealdeko Tokien Segurtasunerako eta Osasunerako Mundu Erakundea elkarlanean hasi dira igogailuetan kutsatzerik ez izateko patente baten bila.

Euskal Herriko Unibertsitatearen Bilboko Ingeniaritza Eskolak eta Barnealdeko Tokien Segurtasunerako eta Osasunerako Mundu Erakundeak (WOSHIE) hitzarmen bat sinatu dute gaur Bizkaiko Industria Ingeniarien Elkargoaren egoitzan. Elkarlanean hasi dira igogailuetan edozein birus kutsatzea eragozteko patente bat sortzeko asmoz, eta horrela pertsonen osasuna babesteko leku itxietan.

Hitzarmenaren barruan egiten duten lehenengo lana da, eta eraikinen barruan egoten direnen osasuna eta babesa sustatzea du helburu. Patenteak modua emango du jende gehiago ibili ahal izateko igogailuetan, kutsaduren aurkako babes egokiak erabiliz. Izan ere, pandemia hasi zenetik igogailuen erabiltzaile kopurua mugatuta dago, eta, kasu batzuetan, pertsona bakarrak erabil dezake segurtasun distantziak mantendu ahal izateko.

EHU WOSHIEren batzorde zientifikoko kide bihurtu da, eta, unibertsitate publikoak duen «ikerketarako eta hedapenerako gaitasunarekin», Eraikinak birusen kutsaduratik babesteko WOSHIE ziurtagiriaren eskakizunak eguneratzen eta hobetzen lagunduko du. Rafael Diez Espainiako WOSHIEren ordezkariak azaldu duenez, «Dublinen du egoitza WOSHIE ziurtagiriak, eraikinen barruan birusak ez kutsatzeko bide guztiak jorratzen dituen nazioarteko lehen ziurtagiria». Galdakaoko Udala (Bizkaia) WOSHIE ziurtagiria lortzeko bidean dago, eta, «seguru asko, ziurtagiri hori lortuko duen munduko lehen udala» izango da.

EHUk ez ezik, Euskal Herriko beste bi erakundek ere bat egin dute egitasmoarekin: Bilboko Medikuntza Zientzien Akademia eta Bizkaiko Industria Ingeniarien Elkartea. Bi horiek ekainaren 29an sinatu zuten lankidetza hitzarmena WOSHIErekin.


Summary: Martutenera ekarri dute Jagoba Codo euskal presoa. Apirilean eman zioten hirugarren gradua Codori. Eri dauden presoetako bat da.

Hirugarren gradua eman zioten joan den apirilean Jagoba Codo euskal presoari (EPPK), eta, Etxerat-ek jakinarazi duenez, azken orduetan Logroñoko espetxetik (Espainia) Donostiako Martutenekora ekarri dute.

Eri dauden presoetako bat da Codo —espondilitis ankilosatzailea du—, eta 22 urteko zigorra ari da betetzen. 2001ean sartu zuten espetxean eta 2015ean urrundu zuten Martutenetik Castellongo espetxera (Herrialde Katalanak). 2018an gerturatu zuten lehenengoz Logroñora.

Iaztik EPPK-ko hainbat kideri eman dio hirugarren gradua Espainiako Espetxe Zuzendaritzak. Asteartean bertan EPPK-ko kide Sebastian Etxanizi, euskal presoen kolektiboko kiderik zaharrenari (75 urte), gaixo dagoen Txus Martin Hernandori eta Oier Urrutiari.


Summary: Laboral Kutxa: «Euskal ekonomiak bi urte beharko ditu aurrekora itzultzeko». Bankuaren aurreikuspenen arabera, BPGa %8,9 jaitsiko da EAEn, eta %8,6 Nafarroan, betiere koronabirusaren beste agerraldirik ez badago.

«Sekula izan gabeko astindu bat izan da, oso epe motzean izan delako, eta, neurri publikoek arindu duten arren, lan merkatuan izango duen eragina nabarmena izango da». Ibon Urgoiti Laboral Kutxaren negozio garapenerako arduradunak horrela laburbildu ditu banketxeak 2020rako eginiko aurreikuspenak. Urtero egiten dute txostena, eta pandemiak erabat baldintzatu du aurtengoa. Horren arabera, ikerlarien ustez, euskal ekonomiak bi urte beharko ditu aurrekora itzultzeko, «betiere beste agerraldirik ez badago», aurreratu du Joseba Madariagak, bankuaren ikerketa buruak.

Txostenaren arabera, EAEko BPGa %8,9 jaitsiko da 2020n, eta %8,6 Nafarroan. 2021ean, aldiz, gorakada nabarmena egongo da, baina ez aurrekora itzultzeko modukoa: %7 EAEn eta %6,8 Nafarroan. Hortik dator gutxienez bi urte beharko diren kalkulua. Enpleguari dagokionez, EAEn %7,3 jaistea espero da, eta, ondorioz, langabezia tasa %14,2ra igotzea. Nafarroari dagokionez, %7,1 jaitsiko da, eta langabezia tasa %13,2 izango da. BPGarekin gertatu bezala, 2021. urtean suspertzea ez da lanpostu galerareb adinakoa izango.

Eta KPIa negatiboa izango da, Laboral Kutxaren ikerlariena arabera. EAEn %0,3 jaitsiko da, eta Nafarroan %0,2. Espainiarako datu hori bera aurreikusi dute. Dena den «ziurgabetasunaren» zama nabarmendu dute. Adibidez, urruntze soziala oztopo handia izaten ari da zerbitzu sektorean jarduera ekonomikoaren erritmoa leheneratzeko. Beste arazo handi bat hornidura kate handiak dituzten industrietan detektatu dute, herrialdez herrialde dauden aldeek jarrera murritzarazi dutelako. Autogintzaren kasuan gertatzen ari da, eta, esaterako, garraio materialei dagokienez aurtengo urtarril-apiriletan %23 jaitsi da tarte bereko iazko ekoizpenarekin alderatuta.

Zergak gora?

Estatuek ahalegin handiak egin dituzte koronabirusak ekonomian izan duen eraginari aurre egiteko, eta horrek zorpetzea ekarriko du. Espainiako Gobernuaren kasuan, zerga hori BPGaren %120ra iritsi daiteke, eta Madariagak garbi azaldu du zeintzuk diren kopuru hori murrizteko modu bakarrak: «Zergak igotzea edo gutxiago jaistea». Baina hau al da zergak igotzeko unea? Ikerlarien ustez, ez: «Familien errentei eutsi behar zaie. Epe ertainera zerga tasaren igoera aztertu beharko litzateke, ekonomia pixka bat berpizten hasten denean. Zein zerga? Dirua biltzeko ahalmen handia dutenak: errenta, BEZa eta sozietate zerga».


Summary: Gose greba mugagabea iragarri du Euskararen Jatorriak. Iruña-Veleiaren auzia argitzeko bide bakarra zientziarena dela adierazi dute, eta «ez bide judiziala». Eskakizun horrekin, uztailaren 23an hasiko dute gose greba.

Ekain hasieran heldu zen sententzia: Iruña-Veleiako grafitoak faltsuak direla ondorioztatu zuen epaileak, eta bi urte eta hiru hilabeteko zigorra ezarri zion Eliseo Gil arkeologoari, iruzur egin eta ondarea hondatzeagatik. Euskararen Jatorria taldeko kideek, baina, salatu dute epaiketan erabilitako azterketek ez dutela «inolako berme zientifikorik», eta horregatik erabaki dutela hil amaieran gose grebari ekitea: «Analitika egin duen laborategia ez da inpartziala izan, euskalduntze berantiarra bultzatzen duen erakundearen adar bat delako; egin duen teknikariak ez du inoiz grafitoen dataziorik egin, hau da, ez du inolako eskarmenturik arlo horretan; erabili duen metodoa ez du inork erabili munduan orain arte; beraz, ez da fidagarria eta ez dago zientifikoki kontrastatuta; eta larriena: grafitoak faltsuak ez zirela zioen beste txostena (Antelo) ez dute aztertu epaiketan; horren egilea ez zen epaiketara joan, eta epaileak ez du kontuan hartu».

Legebiltzarkide berriek zientziaren bidea abian jartzea lortu nahi du plataformak gose grebaren bitartez. Bi eskakizun zehaztu dituzte: indusketa kontrolatuak egitea eta grafitoak datatzea. Erabakia jakinarazteko zabaldutako oharrean, gogora ekarri dute 150 lagunek baino gehiagok izenpetu dutela auzia argitzeko manifestua.


Summary: Zoru klausulen berritzea baliogabetu egin daiteke bankuak ez badu ondo informatzen. Europako auzitegiak susmopean jarri du kontratu berrietan bankuek sartutako baldintza bezeroek auzitara jo ez dezaten. Ez du legez kanpokotzat jo, baina salaketa bakoitza kasuz kasu aztertu behar dela dio, abusurik egon zen ala ez ebazteko.

Hipoteka kontratuetan zoru klausulak berritzea legezkoa da, baina bankuak ondo informatu behar du, eta ziurtatu behar du bezeroak ulertzen duela hark sinatutakoa eta kontratuko baldintzak negoziatzeko gai izan dela.

Horixe adierazi du ostegun honetan Europako Batasuneko Justizia Auzitegiak. Erabaki horren arabera, aurrerantzean Espainiako epaileek kasuz kasu erabaki ahal izango dute baldintza horiek bete ziren ala ez. Hala ez balitz, ebazpenak dio epaileek klausula hori baliogabetu dezaketela. Pilota Espainiako epaitegietara itzuli du Luxenburgoko epaileak, IRPH klausulen auzian egin zuen bezala.

Ebazpena ulertzeko, mende hasierara egin behar da atzera, higiezinen burbuilaren garaira. Urte haietan, hipoteketan maiz agertzen ziren zoru klausulak. Mailegu horiek interes tasa aldakor bat zuten, eta muga bat: hortik behera ezin zen gehiago merkatu. Bezero askok ez zekiten hori sinatu zutela, baina, krisiaren eztandarekin, ohartu ziren euriborra jaitsi eta euren hipoteken interes tasek ez zutela gauza bera egiten: ez zitzaitela hipoteka merkatzen. Haietako askok auzitara jo zuten, eta Espainiako Auzitegi Gorenak 2013an esan zuen zoru klausulak gehiegizkoak zirela, baina ezin zela atzerako eraginez erreklamatu.

Bankuen jokabidea, susmopean

2016an, Luxenburgoko auzitegiak horri heldu zion, eta adierazi zuen bezeroek 2013a baino lehenagoko kopuruak ere erreklama zitzaketela. Gorenaren eta Europako epaien artean, baina, bezero kaltetuei hipotekak berritzeko aukera eman zieten bankuek, eta akordio berri horietako askotan klausula bat sartu zuten, erreklamazioak saihesteko: bezeroek uko egin behar zioten epaitegietara jotzeari, kontratu zahar zein berriekin.

Luxenburgok orain kaleratu duen ebazpenarekin, susmopean jarri du ea bankuek bezeroak behar bezala informatu zituzten baldintza horri buruz. Ez du legez kanpokotzat jotzen, baina hori adosterakoan abusua egon zen ala ez ikertzeko eskatzen die Espainiako epaileei. Haiek egiaztatu beharko lukete bankuak ondo informatu zuela bezeroa, eta ziurtatu kontsumitzaileak ulertzen zuela hark sinatutakoa eta kontratuko baldintzak negoziatzeko gai izan zela.

Teruelgo epaitegi batek eginiko galdera bati erantzunez kaleratu du ebazpena Europako auzitegiak. Kasu horretan, Luxenburgok iruzur «zantzuak» antzeman ditu Ibercaja bankuaren jarreran, baldintza hori jartzea hipotekak berritzeko negozioetan «politika orokorra» zuelako auzitegira ez jotzeko baldintza sartzea. Zalantzan jartzen du, halaber, klausula bera; izan ere, informatuta egon arren, bezero batek ezin du aurreikusi zer gertatuko den kontratu berriarekin.


Summary: Bilboko Konpartsek salatu dute Udalak «inposizioaren bidea hautatu» duela. Aste Nagusia eta auzoetako jaiak bertan behera uztea «aldebakarreko» erabakiak izan direla diote, eta horiek ordezkatzeko egitaraua «lantzen» ari direla iragarri dute.

Bilboko Konpartsek «elkarlana berreskuratzeko» deia egin diote Bilboko udalari Arriaga plazan goizean egindako agerraldian. Pandemia hasi zenetik jaien inguruko erabakiak «aldebakartasunez» hartu izana leporatu dio Itziar Martinez Rodriguez Konpartsetako eledunak, eta Bilboko Jai Batzorde Mistoa, «orain arteko elkarlana irudikatzen» zuen gunea, «deuseztatu» izana ere egotzi dio. Halere, elkarrekin lan egiteko deia luzatu diote Konpartsek Udalari, «Iñigo Urkulluk Pedro Sanchezi esandako» bera aldarrikatuz: «Elkarlana, ez inposizioa».

Martinez Rodriguezek esan duenez, batzordea behin bildu da izurritea hasi zenetik, «hainbat astez eskatu eta eskatu ondoren». Bilera horretan, ordea, Udalak ez zien «inolako erabakirik hartzen utzi» Bilboko Konpartsei. Hala, Konpartsetako eledunak adierazi du «alkateak» debekatu zuela Aste Nagusia, eta ordezko jarduerak antolatzerako orduan ere «Batzorde Mistoaren iritzia eta, are gutxiago, onarpena eskatu gabe» aritu direla. Debekuaren ondoren, Udal Jai Arloaren gain zegoen ardura eta aurrekontua Kultura arlora eraman zuen Udalak, eta, Konpartsen ustez, mugimendu horrek Batzorde Mistoko kideen arteko «elkarlana hustu» egin du. Auzoko jaiei dagokienez, egoera «okerragoan» daudela nabarmendu du Martinez Rodriguezek: «Aurten debekuz debeku ibili dira, Udaleko inor eurekin harremanetan ipini barik».

Konpartsetako eledunak «muturreko» bi aurrekari historiko ekarri ditu gogora: 1980koa eta 1983koa. Azken honetan, aurten bezala, hondamendi natural batek kolokan jarri zuen Aste Nagusia. Hala ere, orduan «auzolanean, elkarlanean eta musu truk» egindako lana goraipatu du. Horren kontrakarrean, 1980ko «inposizioaren bidea»: «Orduko alkatea, herriak onartu ez zuena, herritarren eta konpartsen parte hartzerik gabeko jaiak egiten saiatu zen». Udalaren aurtengo jarrerari «aurrekari kezkagarria» deritze Konpartsek, eta «prest» agertu dira 1983ko jarrera errepikatzeko. «Beraz, non gauden galdetu nahi genioke Bilboko Udalari: 1983an ala 1980an?», itaundu du Martinez Rodriguezek.

Alternatibak garatzen

Bilboko udalak maiatzean iragarri zuen 2020ko Aste Nagusia bertan behera utziko zutela koronabirusaren ondorioz. Alabaina, Bilbok «poztasunen bat» behar duela adierazi du Martinez Rodriguezek. Ez da bederatzi eguneko festa egongo, «baina horrek ez du esan nahi kaletik jaia, festa, parte hartzea eta alaitasuna ezabatu behar» direnik, Konpartsen eledunaren ustetan. Ondorioz, urritik lantzen ari diren egitaraua «osasun irizpideen arabera» moldatzen ari dira Bilboko Konpartsetako kideak. Aurrerantzean jakinaraziko dute egitarau egokitua.


Summary: Doako 21 kontzertu izango dira Donostiako 55. Jazzaldian. Besteak beste, Sara Mansilla y los Juanes, Connection Trio, Les Fous, Idoia Asurmendi, Sean Clapis Duo, Lemy River eta Randy Greer Trio ariko dira Frigo gunean eta Zurriola terrazan.

Aurretik iragarritako emanaldiei beste 21 gehitu dizkio gaur Donostiako 55. Jazzaldiak. 21 dira guztira, eta doakoak izango dira. Hain zuzen ere, Kursaalaren inguruan egongo diren bi agertokitan banatuko dira emanaldi horiek.

Doako emanaldi horiek emango dituzten artista guztiak aurretik ere izan dira jazzaldian. Izan ere, antolatzaileek adierazi dutenez, «azken urte hauetan agertoki horietan egon diren hemengo talde talentudunak ezagutarazi nahi dira».

Kontzertuek hainbat berezitasun izango dituzte; izan ere, antolatzaileek musikari eta taldeei eskatu diete ahalegin bat egin dezaten euren musika «ganberakoa» izan dadin. Hau da, perkusiorik gabe eta agertokian hiru pertsona baino gehiago izan gabe aritu beharko dira. «Jendea eserita egotera gonbidatzen duen giroa sortu nahi dugu».

Antolaketaren ikuspegitik, Kursaaleko terrazak taberna-jatetxe terraza bihurtuko dira, eremu mugatua hartuko dute, eta edukiera ere mugatua izango da. Mahaien arteko tartea bermatuko da, jendea mahaien inguruan eseriko da, eta hortxe zerbitzatuko zaizkio edariak eta jakiak.

Honako hauek dira emanaldi horietan izango diren artistak: Connection Trio, Les Fous, Sara Mansilla y Los Juanes, Randy Greer Trio, Around Midnight, Sara Zozaya, Jaso-Gimenez Escrich Trio, Los Juanes, Sean Clapis Duo, Idoia Asurmendi, Lemy River, Matilda eta Indian Feathers. Azkeneko lau musika talde horiek Katapulta Tour Gipuzkoa 2020 zirkuituaren eskutik datoz.

Donostiako Jazzaldiak sortutako Txikijazz egitarauak, berriz, zortzigarrena izango du aurtengoa. Uztailaren 23tik 26ra egingo da, eta egungo egoerara egokitutako egitaraua izango du. Musika izango da osagai nagusia, eta, osasun neurriak direla-eta, ez da antolatuko haurrentzako jarduera paralelorik.

Familian gozatzeko lau kontzertu eskainiko ditu jazzaldiak, guztiak agintariek emandako babes eta higiene araudiak betez. Maskara derrigorrezkoa izango da 6 urtetik aurrera, eserlekuak esleitu egingo dira, eta une oro bete beharko dira antolakuntzaren jarraibideak.

Bi kontzertu Tabakalerako Kutxa Kultur terrazan izango dira. Edukiera 74 pertsonakoa izango, da eta pertsonako 3 euro kobratuko da:

– The Binilo’s: uztailaren 23an, 20:30ean.

– Los Juanes: uztailaren 24an, 20:30ean.

Beste bi kontzertuak Kursaaleko terrazan izango dira, doan, eta sarrera mugatua izango da adingabeekin doazen familientzat (300 lagun guztira):

– The Binilo’s: uztailaren 25ean, 12:00etan.

– Sara Mansilla eta Los Juanes: uztailaren 26an, 12:00etan

Hona hemen programazio osoa.


Summary: Fernando Buesaren hilarriari eraso egin diote pintura gorriz. Bart gertatu da, Gasteizen; alderdiek arbuiatu egin dute ETAk hildako PSEko kidea zenaren hilarriaren aurkako erasoa.

Fernando Buesaren hilarria pintura gorriz margortu dute bart. Buesaren izen-abizenak ez ezik, «Bake gizona izan zen. Guztion askatasuna defendatu zuen hitzarekin» dioen epitafioa ere margotu dute. Baina Gasteizko Udalak arratsalde hasierarako garbitua zuen panteoia. Buesa PSE-EEko kidea izan zen, Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza sailburu eta lehendakariorde; ETAk 2000. urtean hil zuen, Gasteizen, auto bat leherrarazita. Eraso berean hil zuten Jorge Diez Elorza, Buesaren bizkartzaina.

Erasoa Fernando Buesa Blanco fundazioak salatu du gaur goizean, sare sozialetan, eta gizartean «gorrotoaren diskurtsoak» hor jarraitzen duela eta «salatu eta baztertu» egin behar direla esan du.

Asko izan dira sare sozialetan erasoaren aurka agertu direnak. Sara Buesak, alabak, hauxe idatzi ditu: «Gorrotoari maitasunarekin egiten zaio aurre, eta gaitzari ongiarekin. Isiltasuna eta geldialdia biktimizatzen dira. Askatasuna babestea eta gorrotoari aurre egitea guztion zeregina da». Iñigo Urkullu lehendakariak elkartasuna adierazi die senideei, eta, panteoiari egin zaion erasoak sorrarazi dion «harridura» adierazteaz gain, horrelako ekintza batek «errefusa merezi» duela esan du.

Denis Itxaso Espainiako Gobernuak Euskal Autonomia Erkidegoan duen ordezkariak ere erasoa gaitzetsi du, eta gaineratu «hamarkadetako terrorismoak eragindako zauriak eta mina» ez direla «orbainduko gorroto ekintzek irauten duten bitartean».

Gorka Urtaran Gasteizko alkateak ere bere elkartasuna adierazi die senide eta ingurukoei, eta azaldu du Gasteizen ez dutela nahi indarkeriarik. EH Bilduk «errefusa» adierazi du «Buesa familiaren panteoiari eginiko erasoagatik», eta Ahal Dugu-k Sara Buesaren hitzekin bat datorrela esan du. PSOEk adierazi du Buesaren «oroimena profanatzeko arima oso beltza» eta «gorroto handia» eduki behar dela. Carlos Iturgaiz PP eta Ciudadanosen koalizioko hautagaiak ere «maitasun eta elkartasun osoa» adierazi dio Buesaren familiari.


Summary: Burdin Aroko umetxo baskoi baten gorpuzkiak aurkitu ditu Aranzadik Nafarroan. Aranguren ibarreko Irulegi herri gotortuan topatu dute aztarna. Erromatarren aurreko baskoiak duela 2.700 urte nola bizi ziren hobeto ezagutzeko aukera emango du.

«Zundaketa txiki bat egin genuen ikusteko non aurki genezakeen etxearen zola, zorua. Eta zolan bertan aurkitu genuen, lurperaturik, haur jaio berri bat». Halaxe azaldu du aurkikuntza Mattin Aiestaran arkeologoak, gaur, indusketa lekuan bertan. Aranzadi zientzia elkarteko arkeologo talde bat Aranguren ibarreko Irulegin (Nafarroa) aritu da lanean uztaileko lehen bi asteotan, eta Aiestaran ari da indusketa zuzentzen.

Irulegin, erromatarren aurreko baskoien herri gotor bat zegoen, eta aurkikuntzak zantzu asko eman ditzake haien bizimodu eta kultura hobeto ezagutzeko.

Susmoak baieztatu ahal izan dituzte: Irulegiko gazteluaren ondoan, baskoien herrixka bat zegoen. Bi urtez aritu dira sonarrak eta radarrak erabiltzen, lurpean egon daitekeena aztertzen. Horien bidez, irudika daiteke, denborak ezkutatu dituen eraikinen egiturak.

Horrela jakin zuten Burdin Aroko eraikin bat bazegoela han, harrizko eta pezozko hormak zituena.

Abantaila handia da teknika geofisikoak erabiltzea, gero askoz zorrotzago jakin daitekeelako lurra non kendu.

Indusketan, ontziak topatu dituzte, aleak ehotzeko errotarriak, eta baita baskoi haiek hazten eta ehizatzen zituzten animalien zantzuak ere. Aranzadikoek esan dutenez, zantzuak «egoera bikainean» daude.

Baina ustekaberik handiena umekiak eman du. Ikusi dutenez, jaio aurretik baino apur bat lehenago edo ondoren hil zen, amaren haurdunaldiaren 34-36. aste inguruan. Lehendik jakina zen baskoientzat ere etxea leku sakratua zela, eta haren babespean lurperatzen zituztela haurrak. Helduak, ordea, erraustu egiten zituzten nekropolietan.

<br />Aurkitu duten hezurdura, etxearen barruko zoruan lurperaturik / Aranzadi.

Hezurdura aztertzen ari dira Francisco Etxeberria eta Lourdes Herrazti adituak.

Herri gotorra

Ikusi dutenez, Irulegiko herria babesteko, sei metroko harresiak eraiki zituzten. Herriak, denera hamar bat hektarea hartzen zituen, soroak eta belardiak barne. Harresietako gune bat apropos suntsituta dagoela behatu dute, eta bizilekuari su eman ziotela. Erromako Inperioa Euskal Herrian zabaltzeak «prozesu gatazkatsuak eta ezegonkortasuna» eragin zituela adierazi dute, eta indusketak horiek hobeto ulertzen lagunduko duela.

«Horrek guztiak agerian uzten du Irulegi fase kronologiko zabalak barneratzen dituen aztarnategia dela, eta arrazoi hori dela eta, erreferentziala izango da Irunñeko arroko bilakaera historikoa ezagutzeko», adierazi du Aranzadik, ohar baten bidez.

Laginak dagoeneko laborategian daude. «Irulegiko hedapena eta hiri garapena garrantzitsuak dira Pirinioaurreko arroetako Nafarroako kokaleku ereduak ulertu ahal izateko. Izan ere, itxuraz, gainera, Ebro ibarraren eta mendi ingurunearen arteko lotura ziren«, esan du Aiestaranek.

Irulegiko gaztelua Erdi Arokoa da, eta museo bihurtuko dute.


Summary: Agoizko Gamesan «gehiago inplikatzeko» eskatu diote Nafarroako Gobernuari. Inguruko herrietako hautetsiek larunbat arratsaldean Iruñean egingo den manifestazioan parte hartzera deitu dute. Euskal Herriko Eskubide Sozialen Gutunak ere bat egin du mobilizazioarekin.

Agoizko (Nafarroa) talde sozial eta kulturalek eta inguruko alkateek datorren larunbaterako deitutako manifestaziora joateko deia egin diete herritarrei, Siemens Gamesak han duen lantegia ixteko hartu duen erabakia salatzeko. Enpresa batzordeak greba hasi du asteazken honetan, eta lantegiaren itxieraren aurkako mobilizazioa antolatu du. Iruñean izango da, larunbatean, 18:00etan, autobus geltoki zaharretik abiatuta.

Agoizko, Artzibarreko, Oroz Beteluko, Urrozko, Longidako eta Aezkoako alkate eta zinegotzien talde batek gogoratu dute 239 herritarren lanpostuak eta haien familien geroa daudela jokoan, eta azpimarratu dute erabakia beste «deslokalizazio» kasu bat dela, Agoizko lantegia ekonomikoki bideragarria zelako.

Ostegun honetan, fabrikaren aurrean elkarretaratzea egin dute herrietako hautetsiek, inguruko talde sozial eta kultural batzuetako ordezkariekin batera, Gamesako langileei elkartasuna adierazteko.

Angel Unzue Agoizko alkateak (EH Bildu) manifestazioan parte hartzeko deia egin die eskualdeko herritarrei eta nafar guztiei oro har. Unzuek jakinarazi duenez, hautetsien taldea, kalean egiten ari diren protestekin batera, Manu Aierdi Nafarroako Gobernuko Garapen Ekonomikorako kontseilariarekin ere bildu da, gobernua irtenbide baten bila «gehiago inplika dadin» eskatzeko.

«[Siemens Gamesak] Milioiak jaso ditu diru laguntzetan, laguntza eta onura fiskaletan. Badakigu behin itxiera iragarrita zaila dela atzera egitea, baina euren [agintari politikoen] betebeharra da egoera hau iraultzea». Unzuek azaldu duenez, Aierdik esan die «sukaldeko lana» egiten ari dela, baina onartu du «egoera konplikatua» dela.

«Datorrenaren aurrekaria»

Manifestazioan parte hartzeko deia egin du Euskal Herriko Eskubide Sozialen Gutunak ere —Hegoaldeko gehiengo sindikala eta beste gizarte eragile batzuk biltzen ditu—. Komunikabideetara bidalitako ohar batean salatu du «onartezina» dela Siemens Gamesaren erabakia. Eskubide Sozialen Gutunak dioenez, enpresak berak aitortu du erabakiak ez duela zerikusirik COVID-19aaren ondorio ekonomikoekin. «Enpresaren diru goseari baino ez dio erantzuten, langileen bizitzaren gainetik ahalik eta etekin gehien ateratzeko». Eta ohartarazi du lantegia ixteak «ondorio larriak» izango dituela langileentzat eta inguruko herrientzat.

CEN patronalari eta Nafarroako Gobernuari eskatu die «enplegua, lana eta bizitza duina bermatzeko». Eta herritarrei «mobilizatzeko eta aktibatzeko» deia egin die, «gizarteak bakarrik eragotz baitezake hurrengo hilabeteetan enplegu gehiago suntsitzea».


Summary: 23 positibo detektatu dituzte Tuterako agerraldian. Beste agerraldi bat gertatu da Iruñean, eta bost pertsona kutsatuta daudela baieztatu dute

COVID-19aren bi agerraldi izan dira Nafarroan azken orduetan. Santos Indurain Nafarroako Gobernuaren Osasun kontseilariak jakinarazi du Tuterako agerraldian 23 pertsonak positibo eman dutela, eta Iruñekoan, bostek. Indurainek nabarmendu du egoera aztertzen ari direla ikusteko zein neurri har daitezkeen.

Tuterako agerraldiari dagokionez, Indurainek adierazi du bi kasu detektatu zituztela aurreko egunetan. Horiek «ezkontza batean» kutsatu ziren. Beraz, atzo PCR proba egin zieten 34 pertsonari, eta guztira 23 dira agerraldi horrekin lotuta atzemandako positiboak. Horietako bat ospitaleratu egin dute. Iruñeko agerraldiaz esan du bazekitela bi pertsona kutsatuta zeudela, PCR probak egin dizkietela ingurukoei, eta beste hiruk eman dutela positibo. «Familia baten barruan gertatu da».

Indurainen esanetan, bazekiten udan agerraldiak egongo zirela. «Eta aurrerantzean ere agerraldiak izango ditugu». Carlos Artundo Nafarroako Gobernuko Osasun zuzendariak ere nabarmendu du agerraldiak egongo direla, eta iruditzen zaio «inportanteena» dela horiek nola kudeatzen diren. Detekzioan eta kutsatutakoen zein kutsatutakoen «gertuko pertsonen» bakartzeetan jarri du azpimarra.

Gaitza azkar detektatzea da Nafarroako Gobernuaren «helburua», eta herritarrei esan die sintomarik baldin badute osasun etxeekin jar daitezela harremanetan. «Ondoren, 24 orduren buruan jakingo dute sintoma horiek gaitzarenak ote diren».

Duela hiru bat aste Sunbillan eta Iruñerrian izandako agerraldiak ere izan ditu hizpide, eta esan du kontrolpean daudela, nahiz eta ez dauden «guztiz itxita». Iruñerrikoan 14 pertsonak eman zuten positibo, eta Sunbillakoan, 21ek.

Maskarak, «nahitaez»

Ez da agindu bat, baina Artundok esan du maskarak «nahitaez» erabili behar direla, izan «barruko espazioetan, izan kanpokoetan». Gaineratu du segurtasun distantzia mantendu behar dela pertsonen artean, higiene neurriak hartu behar direla, eta toki itxietako aireztapena «oso inportantea» dela.

Bestetik, Nafarroako Ospitalean «ez dago nobedaderik» COVID-19agatik ospitaleratutakoei dagokienez. 17 pertsona daude ospitaleratuta; horietako bat dago ZIU zainketa intentsiboen unitatean.


Summary: Frederic Haranburu preso atxikitzea eskatu du fiskaltzak. Gaur aztertu dute euskal presoak baldintzapean aske geratzeko eginiko hirugarren eskaera. Heldu den uztailaren 24an emanen dute haren inguruko erabakia.

Frederic Haranburu Xistor euskal presoak baldintzapean aske geratzeko eginiko eskaera aztertu du gaur arratsaldean Parisko Zigorrak Ezartzeko Auzitegiak. Haranburuk orain arte egin duen hirugarren eskaera da. Terrorismoaren kontrako fiskaltzak euskal presoa askatzearen kontrako iritzia eman du, beste behin. Heldu den uztailaren 24an ebatziko du epaileak.

Maritxu Paulus Basurko abokatuaren hitzetan, «orain arteko argumentuak» erabili ditu fiskaltzak, «sorpresarik gabe». Haranbururi egozten dizkioten gertakarien larritasuna azpimarratu du, eta adierazi du «ezin dela baztertu» euskal presoak gisa bereko ekintzak berriz egitea. Halaber, hura askatzeak ordena publikoan eragin lezakeen traba ere nabarmendu du. «Guk erakutsi dugu ez zela hala», adierazi du Paulus Basurcok.

Terrorismoaren aurkako fiskaltzaren jarrera gaitzetsi du euskal presoaren abokatuak. «Iritzi guziak Haranburu askatzearen aldekoak ziren; espero izaten ahal genuen prokuradorearen jarrera aldatuko zela». Hain zuzen ere, Lannemezango (Biarnoa) presondegiko zuzendaritza eta gizarteratze zerbitzuak aldeko iritzia emana zuten, baina baita Tarbeseko zigorrak ezartzeko epaileak eta Baionako prokuradoreak ere —orain arte kontrako iritzia agertu izan du—. «Iritzi biziki motibatuak ziren, espero genuen kontuan hartuko zuela», adierazi du Paulus Basurcok.

Terrorismoaren aurkako fiskaltza

Azken hilabeteetan behin baino gehiagotan salatu dute Frantziako terrorismoaren aurkako fiskaltzaren jarrera Euskal Herriko gatazkaren konponbidearen alde lanean ari diren eragileek. Frantziako Justizia Ministerioarekin elkarrizketak eraman dituen Ipar Euskal Herriko ordezkaritzaren hitzetan, «onartezina» da fiskaltzaren jarrera, eta salatu du «bake prozesua oso arriskuan» jartzen duela. Frantziako Justizia Ministerioak entzungor egiten diela kontsideratuta, «estrategia berria» abiatuko dutela iragarri zuten ekain bukaeran.


Summary: Laudioar bat zigortu dute EH Bilduko ordezkariei mehatxu egiteagatik. «Ez duzue legealdia bizirik amaituko. Zuen bila goaz, sasikume horiek», idatzi zien, besteak beste, Ibon Aizek Laudioko ezker abertzaleko hainbat ordezkariri, sare sozialen bidez bidalitako mezutan.

Ibon Aiz laudioarra zigortu egin du Amurrioko (Araba) epaitegiak EH Bilduko ordezkari publikoei sare sozialen bidez bidalitako mehatxuengatik.

«Ez duzue legealdia bizirik amaituko. Zuen bila goaz, sasikume horiek», idatzi zuen Aizek, epaileak frogatutzat eman duenez. Beste mezu batean, «soka eta ganbara. Kanpora orain» idatzi zuen. Iazko otsailaren 19an eta 20an bidali zituen mezuak Aizek.

Epaiketan Aizek onartu egin zuen ideologiarengatik aukeratu zituela mehatxuen biktimak, eta epaileak «arrazoi ideologikoak» leporatu dizkio ebazpenean.

EH Bilduk gaitzetsi egin du EAJk aferan eduki duen jarrera, batez ere «alkatearen eta bere alderdiaren babesik eza». Koalizioaren arabera, «egoera larri honek agerian utzi du jeltzaleen neurtzeko makila bikoitza. Ander Añibarrok eta bere alderdiak, EAJk, isiltasuna baliatu izan dute udalbatzako kide izan zirenek egindako salaketei erantzuteko, eta hori guztia, mehatxuen egileari eta honen inguruari kalterik ez eragiteko, noski».


Summary: 'Aita Mari' ontzia bihar itzuliko da Pasaiara, Italiak ezarritako blokeoaren ondoren. Palermon 49 egunez blokeatuta egon da salbamendu ontzia. Salatu dute Italiak haiei ez dagozkien neurriko eskakizunak egin dizkiela.

Aita Mari ontziak noraezean zeuden 44 migratzaile erreskatatu zituen apirilaren 13an, Mediterraneoan. Horiek Palermon porturatu zituzten, baina Italiako Gobernuak, kaian zeudela, erabaki zuen ontzia ikuskatzea. Itsas Salbamendu Humanitarioa gobernuz kanpoko erakundea negoziatzen aritu zen Italiako itsas autoritateekin, eta ekainaren 26an lortu zuten handik abiatzeko baimena, Pasaiako (Gipuzkoa) portura itzultzeko. Bihar dira iristekoak, 11:00 aldera.

Mediterraneo itsasoan etorkinak erreskatatzeko erabiltzen duen itsasontziak 49 egun igaro zituen blokeatuta. Iñigo Gutierrez GKEaren presidenteordeak BERRIAri azaldu zion blokeoa 55.000 euro kostatu dela, eta horrek «erdibitu» egin duela proiektua. Eusko Jaurlaritzak aste honetan bertan adierazi du 350.000 euro emango dizkiola Itsas Salbamendu Humanitarioari, Aita Mari ontziak aurrera jarrai dezan Mediterraneoan pertsonen bizitzak «zaintzeko helburuarekin».

Gutierrezek gogor jardun zuen Europako Batasunaren migrazio politiken aurka: «Argi hitz egin dezagun: hau Europa da. Europak ez du immigraziorik nahi, ez ditu erreskate ontziak nahi, ez migrazio bideak, ez ezer. Europak nahi duena da jenderik ez etortzea».

GKEaren ustean, Italiak «nazioarteko araudiaren interpretazio interesatua» egin du, eta haiei egindako eskakizun berak egiten dizkiete gainontzeko erreskate ontziei ere. «Sea-Watch ere blokeatu egin dute», salatu dute gaur, ohar batean.

Erromak itzultzeko baimena eman zien, ontzian aldaketa batzuk egitearen truke. Aita Mari ezingo da portutik atera horiek egin gabe, baina GKEak nabarmendu du eskakizun horiek «tranpa administratiboak» direla, eta ontziak «arau guztiak» betetzen dituela. «Gure ontziaren neurriari ez dagokion ekipamendu bat eskatu digute», esan dute. Salatu dute Italiaren asmoa «Mediterraneoa ontziz hustea» dela.


Summary: Zortzi urteko kartzela zigorra ezarri diote adingabe bat bortxatu duen gizon bati. Erasoa Donostian gertatu zen joan den urrian. Akusatuari zortzi urteko kartzela zigorra eta 15.000 euroko ordaina ezarri dizkiote.

23 urteko gizon bati zortzi urteko kartzela zigorra ezarri diote joan den urrian adingabe bat bortxatzeagatik. Biktima «koma etilikotik hurbil» zegoen, eta akusatuak egoera hori erabili zuen lokal batean bortxatzeko.

Adingabea Donostiako diskoteka batetik irten zen gizonarekin. Erasotzaileak Groseko lokal batera eraman zuen, eta bertara sartzeko «identifikatu gabeko» gizon baten laguntza jaso zuen.

Epaia «kritikoa» izan da Donostiako Udaltzaingoaren portaerarekin. Izan ere, «banku batean etzanda eta egoera oso txarrean» zegoen gazte baten berri eman zuten, eta bere ondoan bi gizon zeuden. Lehenengoak «lagun bat» zela esan zuen, eta bigarrenak, aldiz, «bere bikotea» zela. Udaltzaingoak bigarren gizonak —bere ustezko bikoteak— emakumea «etxera eramango zuela» uste zuen, biktima «hitz egiteko gai ez izan arren». Epaian, gainera, nabarmendu dute udaltzainek ez zutela «hiruretako inor identifikatu», eta, beraz, ezin izan zutela jakin «emakumea adingabea» zela.

Akusatuari zortzi urteko kartzela zigorraz gain, hamar urte eman beharko ditu zaintzapeko askatasunean —denbora horretan ezingo da biktimarengana gerturatu—. Gainera, 15.000 euroko ordaina ezarri diote.


Summary: Bere postua utzi du Hezkuntza Saileko euskara zerbitzuko buruak. Hezkuntza Sailak Iralerekin eta euskal girotze barnetegiekin egindako kudeaketa kritikatu du Iñigo Barrusok.

«Funtsean, ez nago inolaz ere ados Hezkuntza Sailak euskara zerbitzuaren inguruan hartu dituen erabakiekin». Horrela azaldu dio Iñigo Barruso Hezkuntza Saileko euskara zerbitzuko buru ohiak bere postua utzi izanaren arrazoia BERRIAri. Erabaki berri du datorren ikasturtean ez duela jarraituko Eusko Jaurlaritzako Hezkuntza Saileko euskara zerbitzuaren buru izaten. «Erabaki dut ez dudala nik kudeatuko beste batzuek egindako kaltea».

Euskara zerbitzuan langile gutxiago izango dituztela salatu du: «Kontua da euskara zerbitzuko programetan 140 pertsona aritu direla lanean orain arte, eta, momentu honetan, 47 kalean daudela». Haren hitzetan, horrela ezin zaie «inolaz ere» erantzun euskara zerbitzuak dauzkan helburuei eta zereginei.

Barrusok Irale eta euskal girotze barnetegiak izan ditu hizpide. BERRIAk iragarri zuenez, Eusko Jaurlaritzak bertan behera utziko ditu irakastorduetan Iralek irakasleei ematen zizkien euskara ikastaroak eta euskal girotze barnetegiak . Ikasleak martxotik eskolara joan gabe daudenez, euskaran «galera» izango dutela espero du Barrusok, azpimarratu du hori «arintzeko» proposamenak egin dituztela, baina «ezezko borobila» jaso dutela.

Informazio falta ere salatu du Barrusok: «Guri inork ez digu inolako informaziorik eman: oraindik ez dakigu Iralen zergatik bota dituzten horrelako arinkeriaz 27 pertsona kalera, inolako irizpiderik gabe». Gainera, azaldu du hori ez dela modu orekatuan egin: «Gasteizko irakastegian, adibidez, lau pertsona geratuko dira hamahirutik». Haren hitzetan, euskal girotze barnetegiek ere «mila modu» aurkeztu dituzte lo egitera joan beharrik izan ez dezaten, baina denei ezetz esan diete. «Bihar [gaur ostirala] itxiko dituzte», ohartarazi du.

Euskara zerbitzua, kexu

Euskara zerbitzuko atal guztietako langileek sinatutako testu bat ere kaleratu dute. Azaldu dutenez, zerbitzu hori sortu zenetik, hainbat programa eta egitasmo sustatu eta bultzatu ditu irakasleen euskara maila hobetzeko, haurren euskararen ezagutza eta erabilera areagotzeko eta sendotzeko... Orain, ordea, programa horietako bi —Irale eta euskal girotze barnetegiak— «kolokan» jarri dituztela salatu dute. Euren iritziz, «profesionaltasun handia eta ordezkaezina» dago Iralen eta euskal girotze barnetegietan: «Berau baliatu ez ezik, indartu ere egin beharko litzateke, erronka berriei aurre egin ahal izateko».


Summary: Askatu egin dituzte Voxen kontrako protesta batean Barakaldon atxiloturiko bostak. Ehunka lagun elkartu ziren atzo arratsaldean alderdi ultraeskuindarraren aurkako mobilizazio batean. Epailearen aurrean pasatu beharko dute Ertzaintzak atxilotutakoek.

Ertzaintzak bost pertsona atxilotu zituen atzo arratsaldean Barakaldon (Bizkaia), desordena publikoa egotzita, Vox alderdi ultraeskuindarraren ekitaldi baten kontrako protesta batean. Atzo gauean libre utzi zituzten, baina epailearen aurretik pasatu beharko dute, Eusko Jaurlaritzako Segurtasun Sailak zabaldu duenez.

Ertzainak antifaxisten kontra oldartu ziren, eta manifestariek edukiontziak erre zituzten.

Bide Onera plazan egin zuten eskuin muturrekoek Eusko Legebiltzarrerako hauteskunde kanpainako ekitaldia, eta 50 bat pertsona elkartu ziren. Horren aurretik, 18:45 aldera, bostehun bat lagun batu ziren Voxeko ordezkarien aurrean. Aldarri antifaxistak oihukatu zituzten, eta errefuxiatuen eta kolektibo feministen aldeko pankartak erakutsi zituzten. Inguruan bizi diren hainbat herritarrek ikurrinak jarri zituzten balkoietan.